Po kilku latach boomu na rynku mieszkaniowym i wywołanych nim napięć po stronie podaży (wysokie koszty materiałów pracy i ziemi), od połowy 2022 branża deweloperska mierzy się z szokowym załamaniem popytu mieszkaniowego w konsekwencji drastycznego spadku zdolności kredytowej gospodarstw domowych, ograniczonej wysokimi stopami procentowymi i zaostrzonymi regulacjami ostrożnościowymi w warunkach wysokiej inflacji oraz odejściem inwestorów na inne rynki. Głównym wyzwaniem dla deweloperów stało się dostosowanie rozmiarów nowej produkcji deweloperskiej do spadku popytu oraz sprzedaż rozpoczętych mieszkań lub rozszerzenie działalności na rynek wynajmu (wynajmowanie własnych mieszkań i zarządzanie nimi).

Popyt w Warszawie spada, ale w regionach nadal utrzymuje się na dobrym poziomie. Niewielka aktywność deweloperów i brak nowych biur zaczyna doskwierać najemcom poszukującym powierzchni w stolicy. W centrum Warszawy jest coraz mniej dostępnych powierzchni biurowych. Współczynnik pustostanów na koniec I kw. 2023 roku spadł w centralnym obszarze biznesowym miasta do poziomu około 10 proc., co wygenerowało nieduży wzrost stawek czynszowych w najlepszych lokalizacjach.

Atrakcyjność polskiego rynku dla inwestorów zagranicznych potwierdzają nie tylko kolejne raporty, ale też 252 mld euro [1] zainwestowane przez nich w Polsce w 2023 roku. Globalne koncerny, jak i mniejsze firmy, szukając lokalizacji dla swoich fabryk czy magazynów, coraz częściej wybierają nasz kraj. Nie tylko z uwagi na stosunkowo niskie koszty pracy. O naszej atrakcyjności decyduje potencjał technologiczny i innowacyjny, a także strategiczne położenie w sercu Europy, które jest kluczowe ze względów logistycznych. Inwestorzy cenią wysokiej jakości usługi TSL polskich partnerów, które pozwalają im działać globalnie.

Łącznie na sześciu głównych rynkach, w Warszawie, Krakowie, Wrocławiu, Trójmieście, Poznaniu i Łodzi deweloperzy sprzedali w II kwartale 9,8 tys. mieszkań. Spadek w porównaniu z poprzednim kwartałem wyniósł blisko 11% – podają eksperci JLL, w najnowszym, kwartalnym raporcie dotyczącym rynku mieszkaniowego w Polsce.

Rynek nieruchomości handlowych w Polsce urósł w pierwszej połowie 2024 r. o kolejne 215 000 mkw., z których znaczną część stanowiły powierzchnie parków handlowych. Eksperci odnotowują wysoką aktywność w małych i średnich miastach, a także w głównych polskich aglomeracjach. W pierwszym półroczu zrealizowano 13 transakcji, z których wyróżniała się sprzedaż portfela sześciu centrów handlowych przez Cromwell Polish Retail Fund do Star Capital Finance – największa transakcja na polskim rynku handlowym od 2019 r. Eksperci JLL podsumowują pierwsze półrocze na rynku handlowym.

Skumulowany poziom popytu na rynku magazynowym w pierwszych dwóch kwartałach zanotował 10-procentowy wzrost r/r i był zdominowany przez renegocjacje dotychczasowych umów najmu – wynika z danych Cushman & Wakefield. Jednocześnie poziom zasobów magazynowych na koniec czerwca wyniósł ponad 36 mln mkw., co oznacza, że podaż tego typu obiektów podwoiła się w ciągu zaledwie sześciu lat. Aktywność deweloperska spadła jednak o 26 proc. w stosunku do analogicznego okresu w roku 2024, co oznacza, że sektor wszedł w okres stabilizacji.

W centrach miast i przedmieściach wartość umów najmu zaczyna być przeliczana na nowo. Spadająca inflacja w ostatnich kwartałach zmienia relację między właścicielami nieruchomości, inwestorami instytucjonalnymi a najemcami, co stopniowo zwiększa atrakcyjność transakcji typu najem zwrotny. W praktyce efekt nie przychodzi z dnia na dzień — pojawia się w wynikach pro-forma, w ofertach sprzedaży portfeli mieszkań i w decyzjach o refinansowaniu istniejących kontraktów.

W 2021 roku odnotowano skokowy wzrost popytu na powierzchnie magazynowe, a całkowity wolumen transakcji najmu wyniósł 7,5 mln mkw. Aż 3,1 mln mkw. powierzchni przemysłowej zostało oddane do użytku w ubiegłym roku. Na koniec grudnia 2021 roku w budowie było rekordowe 4,5 mln mkw. powierzchni magazynowej. Prognozy przewidują wzrost czynszów za powierzchnie magazynowe.

Czy firmy dostosowały już powierzchnię do nowego systemu świadczenia pracy? Wolą renegocjować umowy czy raczej przenosić się do nowych lokalizacji?

Polska niezmiennie pozostaje jedną z najbardziej atrakcyjnych lokalizacji przemysłowych w Europie, a w najbliższych latach z pewnością będziemy obserwowali nowe inwestycje na dużą skalę, zarówno zagraniczne jak i krajowe. Na rynku widać symptomy stabilizacji. Eksperci JLL przedstawiają trendy na rynku magazynowym w 2024 r.

I kw. 2024 roku zakończył się łącznym wolumenem inwestycyjnym w wysokości 364 mln euro, co jest najsłabszym wynikiem dla pierwszego kwartału w ostatnich latach. Co ciekawe, 25% zainwestowanego kapitału pochodzi od polskich inwestorów.

Międzynarodowa firma doradcza Cushman & Wakefield publikuje „Poland Student Accomodation Report” analizujący sytuację na rynku akademików w Polsce. Dostępność publicznych i prywatnych domów studenckich w naszym kraju nie nadąża za coraz wyższym popytem. Co więcej, duża popularność akademików wśród osób studiujących w Polsce utrzymuje się mimo rosnących stawek czynszowych, a to z kolei buduje atrakcyjność segmentu PBSA (Purpose-Built Student Accommodation) wśród zagranicznych inwestorów.

Ponad 5 000 lokali z portfela Resi4Rent – największej firmy w Polsce oferującej mieszkania w abonamencie – będzie miało nowego właściciela. Po sfinalizowaniu transakcji, 18 ukończonych inwestycji Resi4Rent przejmie Vantage Development, spółka należąca do TAG Immobilien Group, niemieckiej firmy z branży nieruchomości z siedzibą w Hamburgu.